Spider-Man: Into the Spider-Verse، قهرمانی به نام مایلز

فیلم انیمیشنی Spider-Man: Into the Spider-Verse (٢٠١٨) به کارگردانی آقایون Bob Persichetti و Peter Ramsey و Rodney Rotjman

 اولین فیلم از دنیای کمیک‌های Marvelه که کاراکتر Miles Morales در مرکزیتشه. این کاراکتر اولین بار در سال ٢٠١١ توسط آقای Brian Michael Bendis در سری کتاب‌های کمیک The Ultimate Spider-Man به عنوان جایگزین Spider-Man بعد از مرگ Peter Parker معرفی شد. تو این کمیک بوک، Miles زندگی تراژیکی داره. بعد از تبدیل شدن به Spider-Man، باباش ترکش می‌کنه، مادرش توسط Venom کشته می‌شه و عموش سعی می‌کنه تا از قدرتش برای امیال مجرمانۀ خودش سود ببره. بگذریم. توی این فیلم، Miles پسربچه‌ای سیاه‌پوست در یکی از محلات نیویورکه، اما این نیویورک اون شهری که ما فکر می‌کنیم نیست. روی در و دیوارهاش به جای تبلیغ نوشابۀ Coca-Cola، نوشابۀ Koca-Soda به چشم می‌خوره، پلیسش به جای NYPD (همون New York Police Department)، PDNYه، فیلم Shaun of the Dead (٢٠٠۴) تحت عنوان From Dusk till Shaun منتشر شده، Google اسمش Backrubه و به جای Holywood به Planet Inglewood تغییر نام داده. اینجاست که متوجه می‌شیم Miles در دنیایی (Earth-1610) موازی با دنیای ما و بقیه فیلم‌های Marvel (دنیای Earth-616) زندگی می‌کنه.

به هر حال، Miles مورد گزش یه موجود رادیواکتیوی قرار می‌گیره. کمی بعد با قتل Peter Parker بلوند،  Kingpin و محققینش ماشین ادغام کنندۀ دنیاهای موازی رو فعال می‌کنه. این ماشین یه جورایی دنیا‌های موازی رو بهم متصل می‌کنه و اجازه می‌ده تا Spider-Man و Spider-Womanهای بقیه دنیاها وارد دنیای Miles بشن. پس دونه دونه با هم‌ذات‌هاش از جهان‌های موازی آشنا و باهاشون علیه Kingpin و مقاصد خرابکارانه‌ش وارد جنگ می‌شه.

در ادامه راجع به Kingpin توضیح می‌دم. شرکت تولید و پخش فیلم Sony که از سال ٢٠١٠ به اینور با سری فیلم‌های Spider-Man و Venomش حسابی همه رو ناامید کرده (همکاری‌هاش با Marvel Cinematic Universe رو قلم بگیرید)، با Spider-Man: Into the Spider-Verse تونست خیلیا رو ذوق‌زده کنه. به نظرم بعد از سه‌گانۀ آقای Sam Raimi (با بازی آقای Tobey Maquire در نقش Peter Parker)، این فیلم، باکیفیت‌ترین برداشت سینمایی از این کاراکتر کمیک‌بوکیه. شیوۀ روایی و داستان‌گوییش خیلی تاثیر گذاره، شخصیت‌پردازی کاراکترهاش با دقت زیاد به جزئیات صورت گرفته و با اینکه با کلی داستان جانبی طرفیم، فیلم یکپارچگیش رو از دست نمی‌ده. یکی از علل اصلی همچین یکپارچگی‌ای کمدی داستانه. چیزی که مثلا در دوگانۀ آقای Marc Webb (با بازی آقای Andrew Garfield در نقش Peter Parker) اصلا به چشم نمی‌خوره. طنزی که یکی از مشخصه‌های بارز Spider-Manه! پیشینۀ هر کاراکتر انقدر خوب، مفصل و بامزه توضیح داده شده که مخاطب ناآشنا با دنیای Marvel هم می‌تونه باهاشون ارتباط برقرار کنه و حس بیگانگی نداشته باشه.

در معرفی شخصیت‌های Spider-Man که از دنیا‌های موازی وارد داستان می‌شن از عنصر تغییر آنی در سیر تکراری استفاده شده. یعنی چی؟ یکی از شیوه‌های داستان‌گویی طنازانه، تکرار مو به موی یک واقعه در داستان و بعد، ایجاد یه تغییر بزرگ در روند آخرین تکرار اونه. اینجوری، با رودست زدن به مخاطب و نشون دادن جیزی که انتظارش رو نداشته، لبخند رو به روی لب‌هاش میارن.

البته که فیلم اِبایی از جدی شدن هم نداره، مخصوصا در نشون دادن رابطۀ Miles با پدرش که یه پلیس و عموش که یجورایی از خونواده طرد شده. Miles که به اجبار در مدرسه‌ای سطح بالا و آنچنانی ثبت‌نام شده، نتونسته دوست درست درمونی پیدا کنه و ترجیح می‌ده اوقاتش رو به کشیدن گرافیتی و چسبوندن عکس‌برگردون‌هایی که طراحی کرده رو در و دیوار شهر بگذرونه.

شخصیت Miles Morales انقدر خوب ساخته و پرداخته شده که در انتهای فیلم برخلاف خیلی از کاراکترهای بی‌نقص فیلم‌های ابرقهرمانی می‌شه باهاش همذات‌پنداری هم کرد. کاراکترهایی که به محض دریافت قدرت‌هاشون شروع به لگدپراکنی و گردن‌کلفتی می‌کنن. ولی برای Miles قضیه فرق می‌کنه و طول می‌کشه تا به شرایط جدیدش عادت کنه و همین به طبیعی شدن شخصیتش کمک می‌کنه.

گذشته از داستان و شخصیت‌پردازی خوب فیلم، چیزی که واقعا من رو تحت تاثیر خودش قرار داد، انیمیشن و جلوه‌های تصویری فوق‌العادۀ اون بود. اینکه حالت کمیک‌بوکی طراحی‌ها، مثل ظاهر شدن باکس‌های رنگارنگ حاوی متن وقتی کاراکترها به چیزی فکر می‌کنن، رعایت شده و خبر آنچنانی از هایپررئالیسم نیست، اون رو به یکی از کمیک‌بوکی‌ترین برداشت‌های سینمایی Spider-Man تبدیل کرده.

این موضوع در کنار رفرنس‌های متعدد به کمیک‌بوک‌ها و آثار سینمایی Spider-Man، بزرگداشتیه از طرف سازندگان این فیلم به دنیایی که آقای Stan Lee فقید خلق کرده. در جایی از فیلم وقتی Miles توی فهرست مخاطبین گوشیش دنبال شمارۀ باباش می‌گرده، توی قسمت Favoritesش (مخاطبین محبوب) قبل از شماره‌های پدر و مادرش، اسم B Bendis که اشاره‌ای به خالق کاراکتر Miles Moralesه به چشم می‌خوره.

در کنار هنر تصویری فیلم، جلوه‌های صوتی و موسیقی متنش هم باعث شده تا مخاطب کیف مضاعف ببره. مثل لایتموتیفی (leitmotif رو در هایلایت‌های چشم_سوم به تفصیل توضیح دادم) که برای کاراکتر Prowler استفاده شده. در بین صداپیشه‌های فیلم اسامی آقایون Mahershala Ali و Chris Pine و Nicolas Cage و Oscar Isaac و Liev Schreiber و خانم‌ها Kathryn Hahn و Zoë Kravitz به چشم می‌خوره. 

تنها مشکلم با فیلم، عدم پردازش کافی به کاراکترهای villainشه (همون آدم بَده‌هاش). مثلا از Kingpin با اون جثۀ خـیـــلی مبالغه شده‌ش به جز چند صحنۀ مبارزه و عربده‌کشی ازش چیزی دستگیر مخاطب نمی‌شه. اینکه فیلم کلی villain فراموش شده مثل Tombhead و Prawler رو روی پردۀ سینما آورده عالیه، ولی خب چرا هیچ پیشینه‌ای راجع به این کاراکترها ارائه نمی‌شه؟ نکتۀ منفی دیگه در همین باره دست بردن در کاراکتر Dr. Octopus و تغییر جنسیتش به خانم Liv Octopus بود که واقعا از درک من خارجه! یعنی دنیای Marvel کاراکتر villain زن نداره که باید این کاراکتر تغییر جنسیت داده می‌شد؟ یا اصلا زن بودنش چه کمکی به جلو رفتن داستان می‌کرد؟